Đất nước (trích đoạn) – Nguyễn Khoa Điềm

0
Đất nước (trích đoạn)  –  Nguyễn Khoa Điềm

Khi ta lớn lên Đất Nước đã có rồi

có trong những cái “ngày xửa ngày xưa…” mẹ thường hay kể

Đất Nước bắt đầu với miếng trầu bây giờ bà ăn

Đất Nước lớn lên khi dân mình biết trồng tre mà đánh giặc

Tóc mẹ thì bới sau đầu

thương nhau bằng gừng cay muối mặn

Cái kèo, cái cột thành tên

Hạt gạo phải một nắng hai sương xay, giã, giần, sàng

Đất Nước có từ ngày đó…

Đất là nơi anh đến trường

Nước là nơi em tắm

Đất Nước là nơi ta hò hẹn

Đất Nước là nơi em đánh rơi chiếc khăn trong nỗi nhớ thầm1

Đất là nơi “con chim phượng hoàng bay về hòn núi bạc”

Nước là nơi “ ngư ông móng nước biển khơi”2

Thời gian đằng đẵng

Không gian mệnh mông

Đất Nước là nơi dân mình đoàn tụ

Đất là nơi Chim về

Nước là nơi Rồng ở

Lạc Long Quân và Âu Cơ

Đẻ ra đồng bào ta trong bọc trứng

Những ai đã khuát

Những ai bây giờ

Yêu nhau và sinh con đẻ cái

Gánh vác phần người đi trước để lại

Dặn dò con cháu chuyện mai sau

Hàng năm ăn đâu làm đâu

Cũng biết cúi đầu nhớ ngày giỗ Tổ

Trong anh và em hôm nay

Đều có một phần Đất Nước

Khi hai đứa cầm tay

Đất Nước trong chúng mình hài hòa nồng thắm

Khi chúng ta cầm tay mọi người

Đất nước vẹn tròn, to lớn

Mai này con ta lớn lên

Con sẽ mang đất nước đi xa

Đến những tháng ngày

Em ơi em Đất Nước là máu xương của mình

Phải biết gắn bó san sẻ

Phải biết hóa thân cho dáng hình xứ sở

Làm nên Đất Nước muôn đời…

Xem thêm:  Top 10 Bài thơ hay chia tay tháng ba

*

Những người vợ nhớ chồng còn góp cho Đất Nước những núi Vọng Phu3

Cặp vợ chồng yêu nhau góp nên hòn Trống Mái4

Gót ngựa của Thánh Gióng đi qua còn trăm ao đầm để lại5

Chín mươi chín con voi góp mình dựng Đất tổ Hùng Vương6

Những con rồng nằm im góp dòng sông xanh thẳm7

Người học trò nghèo giúp cho Đất Nước mình núi Bút non Nghiên.8

Con cóc, con gà quê hương cùng góp cho Hạ Long thành thắng cảnh9

Những người dân nào đã góp tên Ông Đốc, Ông Trang, Bà Đen, Bà Điểm10

Và ở đâu trên khắp ruộng đồng gò bãi

Chẳng mang một dáng hình, một ao ước, một lối sống ông cha

Ôi Đất Nước sau bốn đi đâu ta cũng thấy

Những cuộc đời đã hóa núi sông ta…

Em ơi em

Hãy nhìn rất xa

Vào bốn ngàn năm Đất Nước

Năm tháng nào cũng người người lớp lớp

Con gái, con trai bằng tuổi chúng ta

Cần cù làm lụng

Khi có giặc người ra trận

Người con gái trở về nuôi cái cùng con

Ngày giặc đến nhà thì đàn bà cũng đánh

Nhiều người đã trở thành

Nhiều anh hùng cả anh và em đều nhớ

Những em biết không

Có biết bao người con gái, con trai

Trong bốn ngàn lớp người giống ta lứa tuổi

Họ đã sống và chết

Giản dị và bình tâm

Không ai nhớ mặt đặt tên

Nhưng họ đã làm ra Đất Nước

Họ giữ và truyền cho ta hạt lúa ta trồng

Họ truyền lửa cho mỗi nhà, từ hòn than qua con cúi

Họ truyền giọng điệu mình cho con tập nói

Họ gánh theo tên xã, tên làng trong mỗi chuyến di dân

Họ đắp đập be bờ cho người sau trông cây hái trái

Có ngoại xâm thì chống ngoại xâm

Có nội thù thì vùng lên đánh bại

Để Đất Nước này là Đất Nước Nhân dân

Đất Nước của Nhân dân, Đất Nước của ca dao thần thoại

Dạy anh biết “yêu em từ thuở trong nôi”11

Biết quý công cầm vàng những ngày lặn lội12

Biết trồng tre đợi ngày thành gậy

Đi trả thù mà không sợ dài lâu

Ôi những dòng sông bắt nước từ đâu

Mà khi về Đất Nước mình thì bắt lên câu hát

Người đến hát khi chèo đò, kéo thuyền vượt thác

Gợi trăm màu trên trăm dáng sông xuôi…

  1. Bài ca dao:

    Khăn thương nhớ ai

    Khăn rơi xuống đất.

    Khăn thương nhớ ai

    Khăn vắt lên vai.

    Khăn thương nhớ ai

    Khăn chùi .

    Đèn thương nhớ ai

    Mà đèn không tắt.

    Mắt thương nhớ ai

    Mắt ngủ không yên.

    Đêm qua em những lo phiền

    Lo vì một nỗi không yên mọi bề.
    [↩]
  2. Dị bản câu hò Huế:

    Con chim phượng hoàng bay ngang biển Bắc

    Con cá ngư ông móng nước ngoài khơi.

    Gặp nhau đây xin phân tỏ đôi lời

    Kẻo mai kia con cá về sông Vịnh

    Con chim nọ đổi dời non Nam
    [↩]
  3. Tích Hòn Vọng Phu: nàng Tô Thị bế con chờ chồng, hóa thành hòn núi đá, đời sau gọi là núi Vọng Phu [↩]
  4. Hòn Trống Mái là một thắng cảnh ở , gồm ba hòn đá lớn. Hòn lớn nhất bằng phẳng ở dưới trông như cái bệ lớn. Một hòn có đầu nhọn nằm chồng lên trên trông giống hình dáng con gà trống, hòn đối diện nhỏ hơn, có dáng tựa con gà mái. Tương truyền hòn Trống Mái là do một cặp vợ chồng yêu nhau hóa thân thành. [↩]
  5. Tương truyền khi Thánh Gióng cưỡi ngựa sắt diệt giặc Ân, vó ngựa tạo nên những ao hồ liên tiếp hai bên đường đi, nay vẫn còn. [↩]
  6. Theo truyền thuyết, có một trăm con voi về chầu đất tổ Hùng Vương, tạo thành một trăm ngọn núi ở dãy Nghĩa Lĩnh. Trong đó một một con quay ngược, bị chém đầu. [↩]
  7. Dòng sông Cửu Long (chín rồng) [↩]
  8. Tên hai ngọn núi ở Tây Sơn, Bình Định. Một ngọn chĩa lên trời như hình cây bút, một ngọn có hồ nước trên đỉnh như nghiên mực [↩]
  9. Hòn Gà Chọi và hòn Con Cóc, hai đảo núi trong vịnh Hạ Long [↩]
  10. Sông Ông Đốc, cồn Ông Trang ở Cà Mau, núi Bà Đen ở Tây Ninh, và xã Bà Điểm ở Hóc Môn [↩]
  11. Câu ca dao:

    Yêu em từ thuở trong nôi

    Em nằm em khóc anh ngồi anh ru
    [↩]
  12. Câu ca dao:

    Cầm vàng mà lội qua sông

    Vàng rơi không tiếc, tiếc công cầm vàng
    [↩]
Xem thêm:  Huế nhớ - Phú Sĩ

Nếu thấy hay, các bạn hãy động viên tác giả bằng cách bình luận và chia sẻ bài viết Đất nước (trích đoạn) – Nguyễn Khoa Điềm này nhé! Tất cả bình luận sẽ được kiểm duyệt và các bình luận không phù hợp sẽ bị cấm vĩnh viễn.

Các bạn có thể tham khảo nhiều bài thơ hay thuộc nhiều lĩnh vực đời sống xã hội dưới đây:


Bình luận bài viết

avatar
  Nhận thông báo qua email  
Nhận thông báo cho